Дінтану мен философиядағы жалғыздық мәселесі (ҚазҰУ Хабаршысы. Дінтану сериясы, 2023)
ХХ ғасырдың күрделі және даулы қақтығыстары бірқатар әлеуметтік және экзистенциалды мәселелерді алға тартты, олардың арасында жалғыздық мәселесі де бар. Шынында да, дәстүрлі мәдениеттерде адам бір жағынан жеке тұлғаның автономиясына жол бермейтін, бірақ екінші жағынан иеліктен шығару мен жалғыздық құбылыстарының таралуына кедергі келтіретін қатаң әлеуметтік байланыстар жүйесіне қосылды. Буржуазиялық қатынастардың қалыптасу дәуірінде "атомдық жеке тұлғаны"қалыптастыру процесі белсенді дами бастады. Атомдық адам-адам, адам-мәдениет, адам-қоғам жүйелеріндегі жүйе құраушы байланыстардың үзілуіне әкелді. Осылайша, адамның әлемдегі тіршілігінің негіздері жойылды, бұл адам өмірінің бірқатар жаңа экзистенциалдарының да, олардың әлеуметтік көріністерінің де қалыптасуына әкелді. Жалғыздық-бұл адам өмірінің мәнін қозғайтын күрделі әлеуметтік-рухани құбылыс. Бұл экзистенциалды мағынасы қарапайым санаға да айқын көрінетін құбылыс. Алайда, мұндай айқындықтың артында күрделі және қарама-қайшы философиялық мазмұн жатыр. Қазіргі ғылымда жалғыздықтың табиғаты мен мәніне, сондай-ақ оның пайда болу себептеріне бірыңғай көзқарас болмауы кездейсоқ емес. Ұсынылған зерттеудің өзектілігі жалғыздықтың кең таралған жағымсыз көріністері адамның жеке басын жоғалтуға, оның құндылық мотивациясының бұлыңғырлануына, демек, жеке және мәдени даму стратегияларының қалыптасуына кедергі келтіретіндігімен одан әрі күшейе түседі Басқаша айтқанда, жалғыздық құбылысы тек экзистенциалды ғана емес, сонымен бірге жеке адам мен қоғамның мәдени және тарихи динамикасымен байланысты.