Қазақстандағы мұсылман мен орыс православ христиандары арасындағы дінаралық некелерді талдау (1922–2023)
DOI:
https://doi.org/10.26577/Аңдатпа
Бұл мақалада Қазақстандағы қазақ мұсылмандары мен орыс православ христиандары арасындағы дінаралық некелер мәселесі 1922–2023 жылдар аралығындағы тарихи, әлеуметтік және мәдени контексте жан-жақты қарастырылады. Авторлар кеңестік дәуірден қазіргі кезеңге дейінгі этносаралық және дінаралық некелердің даму үдерісін саралап, дәстүрлі ұстанымдар, гендерлік қатынастар және социологиялық факторларға ерекше назар аударады. Зерттеудің эмпирикалық негізін Евстигнеев пен Борзыхтың 1972–1984 жылдар аралығында жүргізген зерттеулері мен Түркістан қаласындағы студенттер арасында өткізілген сауалнама нәтижелері құрайды. Мақалада дінаралық некелердің отбасылық құрылымға, бала тәрбиесіне және діни сәйкестікке ықпалы, сондай-ақ жастардың бұл мәселеге деген көзқарастары кең көлемде талданады. Сонымен қатар, гендерлік теңсіздік пен дәстүрлі көзқарастардың мұндай некелерге әсері де жеке қарастырылады. Балалардың діни тәрбиесі мен отбасындағы діни келісім мәселелері өз алдына арнайы талдау нысанына алынған. Зерттеу нәтижелері Қазақстанда исламдану мен модернизация үдерістерінің қатар жүруі жас ұрпақтың діни және мәдени танымына елеулі ықпал ететінін көрсетеді. Жастар арасындағы пікірлердің біркелкі еместігі, діни сенімдер мен қазіргі заманғы құндылықтар арасындағы қайшылықтардың бар екенін айқындайды. Бұл, өз кезегінде, дәстүр мен жаңашылдық арасындағы қоғамдағы диалогты тереңірек түсінуге жол ашады. Мақала діни төзімділік пен мәдени әртүрлілік мәселелерін зерттейтін ғалымдар мен саясаткерлер үшін өзекті әрі құнды мәліметтер ұсынады. Сондай-ақ, авторлар дінаралық неке үлгілерін аймақтық тұрғыдан салыстыру қажеттігін атап өтіп, болашақта осы бағытта кең ауқымды, сапалы зерттеулер жүргізудің маңыздылығына назар аударады.
