Қазақстандағы діни қайырымдылықтың келбеті мен әлеуметтік тәжірибелері

Авторлар

        3 0

Аннотация

Бұл мақалада қайырымдылықтың, қайырымды іс-шаралардың тұрмысы төмен отбасыларға, жеке адамдарға, балаларға деген қамқорлық субьектілері көрсетілді: мемлекет тарапынан, діни ұйымдар тарапынан, жеке адамдар тарапынан. Қайырымдылық шарасының материалдық  формалары жіктелді: Қаржылай көмек беру, азық-түлікпен жәрдемдесу. Адамдардың бір-біріне деген қол ұшын беруі түрлері көрсетілді; материалдық жағдайының төмен немесе жақсы екендігіне қарамастан берілетін көмек, діни ұжымдық қауымдастықтың бірін-бірі сыйлауы арқылы қайырымды істер жасау, меценаттардың жалпыхалыққа деген көмегі. Рухани көмек немесе психологиялық қолдау білдіру жолдары ұсынылды: сөз арқылы рухани компенсация жасау, коммуникациялық прагматистік ықпал етулер, адамның ішкі рухани дүниесін кеңейту, екі тарапты бітістіруші медиакорпус,әр түрлі түсінбеушіліктерге рухани кеңес беру, тегін білім мен ақыл-кеңестер беру. Талап етілген қайырымдылықтардың форматтары ұсынылды:мемлекет тарапыпан қойылатын талаптар, діни шарттар бойынша құрылымданған императивтер, ішкі рухани жан дүниесін қанағаттандыруға бағдарланған әрекеттер. Адамның ішкі рухани дүниесіндегі қайырымдылықтардың негіздері сарапталды: еркі бойынша өлшеусіз жасалатын қайырымдылықтар, қайырымдылық жасауға тағайындалған адамдар,  қайырымдылықтың қайырын ойламайтындар. Квазиқайырымдылық жасаушылардың келбеті жіктелді: тек «белгілену» үшін ғана аздаған ниет білдірушілер, маған кері қайтсын деп қайырын күтіп отыратындар, есеппен өмір сүріп, қайырымдылық жасап, оны кейін бірнеше есе қылып қайтарып аламын ғой дейтіндер, қайырымды, мейірімді, ізгілікті болып көріну үшін және өзінің қатарын көбейте түсу үшін ғана шағын, болмашы көмектер көрсетіп алдаусырататын прозелитизм.

Түйін сөздер: діни қайырымдылық, субъектілер, ізгілік, ислам діні, руханилық

Авторлардың биографиясы

А. Жақсыбаев, Нұр-Мүбарак Египет ислам мәдениеті университеті, Алматы, Қазақстан

Жақсыбаев Азат Балғабеұлы − Нұр-Мүбарак Египет ислам мәдениеті университеті ислам ілімдері факультеті дінтану кафедрасының PhD докторанты, Алматы, Қазақстан, e-mail: azat.zhaksybaev@mail.ru

А. Жақсыбаева, Нұр-Мүбарак Египет ислам мәдениеті университеті, Алматы, Қазақстан

Жақсыбаева Анар Қанатқызы (корреспондент автор) – PhD, Нұр-Мүбарак Египет ислам мәдениеті университеті филология факультеті шетел филологиясы және аударма ісі кафедрасының аға оқытушысы, Алматы, Қазақстан, e-mail: muslimka12_92@mail.ru

Ә. Әлмұхаметов, Нұр-Мүбарак Египет ислам мәдениеті университеті, Алматы, Қазақстан

Әлмухаметов Әли Рауфұлы − философия ғылымдарының кандидаты, Нұр-Мүбарак Египет ислам мәдениеті университеті ислам ілімдері факультеті дінтану кафедрасының профессоры, Алматы, Қазақстан, e-mail: alirauf59@mail.ru

Х. Ғаним, Әл-Әзһар университеті, Каир, Мысыр

Ғаним Халид– Әл-Әзһар халықаралық ислам университетінің ислам ғылымдары кафедрасының профессоры, Каир, Мысыр, e-mail: dr.khaledghanem@hotmail.com

Как цитировать

Жақсыбаев, А., Жақсыбаева, А., Әлмұхаметов, Ә., & Ғаним, Х. (2026). Қазақстандағы діни қайырымдылықтың келбеті мен әлеуметтік тәжірибелері. ҚазҰУ Хабаршысы, Дінтану сериясы, 45(1). вилучено із https://bulletin-religious.kaznu.kz/index.php/relig/article/view/721